บานไม่รู้โรยป่า หญ้าแก้นิ่วในไต

บานไม่รู้โรยป่า หญ้าแก้นิ่วในไต………..โดย พี่ต้

ชื่อวิยาศาสตร์ : Gomphrena celosioides Mart.
ชื่อวงศ์ : AMARANTHACEAE
ชื่ออื่น : หญ้าหัวหงอก มหากาฬ อาเรงอาเรง (Areng Areng) รุมปุตระเรง (Rumput rakreng) Gomphrena weed, Batchelor’s button, Prostrate globe-amaranth, Prostrate gomphrena, Prostrate globe amaranth, Coastal globe amaranth
ลักษณะทั่วไป : ไม้ล้มลุกหลายปี ลำต้นมีขนสั้นนุ่ม สูง ๕ – ๒๐ เซนติเมตร ใบ เรียงตรงกันข้าม รูปไข่กลับแกมรูปใบหอก มีขนหยาบแข็ง ดอกช่อแบบช่อเชิงลด ออกที่ปลายกิ่งและซอกใบ กลีบดอกสีขาว ผล เป็นกระเปาะไม่แตก รูปทรงรีกลับ เมล็ดรูปเลนส์ ขนาด ๑ มิลลิเมตร
การขยายพันธุ์ : เพาะเมล็ด

บายไม่รู้โรยป่า รักษาโรคทางเดินปัสสาวะ
…..บานไม่รู้โรยป่ามีถิ่นกำเนิดอยู่ในอเมริกาใต้ เป็นวัชพืชที่กำจัดยากต้นหนึ่ง หมอยาพื้นบ้านหลายแห่งมีการนำมาใช้เหมือนกับบานไม่รู้โรยบ้าน สรรพคุณเด่นๆ คือ รักษาโรคในระบบทางเดินปัสสาวะ นิ่ว ซึ่งตรงกับการใช้ของชาวบ้านในอินเดีย คือ รักษาโรคในทางเดินปัสสาวะและนิ่ว โดยคั้นน้ำจากต้นสดผสมพริกไทย ๔ เม็ด และน้ำมะนาว รับประทาน วันละ ๒ ครั้ง เป็นเวลา ๑๐ วัน
…..ส่วนแม่หมอพ่อหมอทางสามจังหวัดภาคใต้ก็รู้จักใช้สมุนไพรต้นนี้ในชื่อว่า ต้นอาเรงอาเรง นำมาใช้ ขับปัสสาวะ ขับนิ่ว แก้ปวดฟัน แก้ท้องอืด ส่วนหมอยาอีสานสมัยก่อน ใช้คู่กับบานไม่รู้โรยบ้าน ในการรักษาโรคเกี่ยวกับระดูขาว ระบบทางเดินปัสสาวะ
…..งานวิจัยเกี่ยวกับบานไม่รู้โรยป่าในหนูทดลองที่ได้รับการเหนี่ยวนำให้เกิดนิ่วในไตพบว่า หนูที่ได้รับสารสกัดจากรากบานไม่รู้โรยป่าในขนาด ๒๕๐ และ ๕๐๐ มิลลิกรัม/กิโลกรัม เป็นเวลา ๑๕ วัน มีตะกอนของผลึก Calcium oxalate น้อยกว่าหนูที่ไม่ได้รับสารสกัด และมีค่า BUN ค่าครีเอตินิน ค่ากรดยูริกในเลือด และมีค่าแคลเซียม ค่าแม็กนีเซียม ค่า Oxalate ค่าครีเอตินิน ในปัสสาวะ ลดลงเมื่อเทียบกับหนูที่ไม่ได้รับสารสกัด
…..บานไม่รู้โรยป่ายังมีความปลอดภัยสูง มีการศึกษาในหนูพบว่า เมื่อให้สารสกัดจากบานไม่รู้โรยป่าในปริมาณ ๒๐ – ๖๔๐ มิลลิกรัม/กิโลกรัม ไม่มีหนูตัวใดเสียชีวิต
ตำรับยา
…..ยาขับปัสสาวะ ขับนิ่ว (แม่หมอมือลอ  มะแซ, แม่หมอนิปะห์  นิเฮง: นำรากหรือทั้งต้นที่ตากจนแห้งแล้วประมาณ ๑ กำมือต่อน้ำ ๑ ลิตร มาต้มให้เดือดโดยให้น้ำเหลือ ๒/๓ ส่วน แล้วนำมาดื่มอุ่นๆ ครั้งละ ๑/๒ -๑ แก้วชา วัน ๓ เวลา เช้า เที่ยง และเย็น ก่อนอาหาร จนกว่าอาการจะดีขึ้น
…..ยารักษาอาการปวดฟันเนื่องจากฟันผุ รักษาเหงือกบวมและอักเสบ (แม่หมอมือลอ มะแซ, แม่หมอซารีเปาะ แวกาจิ) : นำทั้งต้น (ได้ทั้งสดและแห้ง) ประมาณ ๑ กำมือต่อน้ำ ๑ ลิตร มาต้มให้เดือดโดยให้น้ำเหลือ ๑/๓ ส่วน รอให้อุ่นแล้วนำมาอมประมาณ ๓ – ๕ นาที แล้วบ้วนทิ้ง ควรทำบ่อยๆ จนกว่าอาการจะดีขึ้น
…..ยาแก้ท้องอืดท้องเฟ้อ ขับลม (แม่หมอแมะหะโละ  มะแซ, แม่หมอเยาะ  มะแซ) : นำใบมาขยี้กับน้ำปูนใสให้เข้ากัน แล้วนำมาทาบริเวณหน้าท้องและสะดือบ่อยๆ วันละ ๒ – ๓ ครั้ง หรือทุกครั้งเมื่อมีอาการ
…..ยาเบาหวาน : ผสมเถาเขี้ยวงู สะเดาดินทั้งต้น ลูกใต้ใบทั้งต้น และไมยราบเครือทั้งต้น ต้มน้ำดื่มแก้เบาหวาน

ปิดการแสดงความเห็น